เศรษฐกิจพอเพียง กับ การค้าเสรีไปด้วยกันได้จริงหรือ ?

29 ตุลาคม 2549
เรื่องโดย : มนูญ มุ่งชู สำนักข่าวประชาธรรม
วิทยากร เชียงกูล ผู้อำนวยการวิทยาลัยนวัตกรรมสังคม มหาวิทยาลัยรังสิต แสดงทรรศนะต่อเรื่องนี้ในเวทีเสวนาย่อยภายใต้ประเด็น ‘เศรษฐศาสตร์ทางเลือก’ ในงานสมัชชาสังคมไทย (TSF: Thai Social Forum) ครั้งที่1 ( 21-23 ต.ค.)ที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต ซึ่งจัดโดย เครือข่ายองค์กรพัฒนาเอกชน เครือข่ายภาคประชาชน เครือข่ายศิลปิน นักวิชาการ นักศึกษา และองค์กรภาคีต่าง ๆ
ผู้อำนวยการวิทยาลัยนวัตกรรมสังคม ม.รังสิต กล่าวว่า เศรษฐกิจพอเพียง ที่พูดถึงกันในปัจจุบันเป็นเพียงปรัชญาการดำเนินชีวิต แต่ยังไม่ได้พูดคุยกันในทางระบบเศรษฐกิจ เพราะไม่ได้พูดถึงการจัดโครงสร้างอำนาจทางการเมือง สังคม เศรษฐกิจ เช่น การปฏิรูปที่ดิน การผลักดันระบบสหกรณ์ อีกทั้งคำว่าพอเพียงยังเป็นอัตวิสัย ขึ้นอยู่กับการตีความ ดังจะเห็นว่า รัฐมนตรีบางคนมองว่าความพอเพียงไม่ได้ขัดกับการค้าเสรี การทำเอฟทีเอ การแปรรูปรัฐวิสาหกิจ เพียงแต่เขาอาจทำให้ทุนนิยมก้าวช้าลงอีกหน่อย
“ประเทศไทยเป็นทุนนิยมแบบผูกขาด จะเรียกตัวเองให้ดูดีหน่อยว่า “ตลาดเสรี” หรือ ทุนนิยมโลกาภิวัตน์ ผูกขาดหรือค่อนข้างผูกขาด อยู่ในมือบริษัทไม่กี่บริษัท มีการเอาเปรียบทรัพยากรและแรงงานอย่างมหาศาล การกระจายรายได้ที่ไม่เป็นธรรม ทั้งยังเป็นทุนนิยมบริวารของประเทศพัฒนาแล้ว แต่ไม่ใช่ต้องการให้ปิดประเทศ เพียงแต่เปิดให้แคบลงหน่อย พึ่งพาต่างประเทศให้น้อยลง คือฟื้นเศรษฐกิจภายในประเทศให้ได้ก่อนค่อยเปิดให้ต่างชาติเข้ามา ” วิทยากร กล่าว
ผู้อำนวยการวิทยาลัยนวัตกรรมสังคม ม.รังสิต เสนอแนะว่า ควรจะนำเอาข้อดีของระบอบสังคมนิยม และระบอบทุนนิยมมาปรับใช้ ระบบสหกรณ์เป็นความพยายามที่จะแก้ไขความบกพร่องของทุนนิยมแต่ถูกจัดการภายใต้ระบบราชการซึ่งจุดอ่อนคือการวางแผนมาจากศูนย์กลางต่างคนต่างทำ กระจายไม่ทั่วถึง จึงไม่ประสบผลเท่าที่ควร
ผู้อำนวยการวิทยาลัยนวัตกรรมสังคม ม.รังสิต กล่าวทิ้งท้ายว่า ระบบเศรษฐกิจทางเลือกที่ดี จะต้องมีปัจจัย 3 อย่าง คือ 1. ต้องมีประสิทธิภาพใช้แรงงานและทรัพยากรอย่างคุ้มค่า 2. ต้องมีความเป็นธรรมมิใช่ ทำแค่เพียงฉาบฉวย เช่นกรณีที่รัฐบาลทักษิณนำเงินอนาคตไปใช้ในโครงการต่างๆ แต่เน้นให้บริโภคซึ่งเป็นเรื่องการตลาด แต่ไม่ได้ปฏิรูปให้คนมีความเข้มแข็งและมุ่งสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน 3.ต้องมีความยั่งยืนทั้งตัวเราและลูกหลานในอนาคต
อ้างอิง
จดหมายข่าว PNN (รายวัน) ประจำวันที่ 29 ตุลาคม 2549